karbo

*karb/o

  1. Malmola nigra substanco, konsistanta el preskaŭ pura karbono, devenanta nature aŭ arte de vegetaĵa materio, i.a. ligno, kaj uzata por hejti: grandpeca, mezpeca, etpeca karbo; karbo servas por ardaĵo (X); fari provizon da karbo por la vintro; konservas eĉ karbo la strukturon de l' arbo (Z) (oni gardas la signojn de sia deveno. [VIDU] korniko); ilia vizaĝo estas pli nigra ol karbo (X); natura karbo estas sedimenta petro; bruna karbo (bruna aŭ brunete nigra karbo, laŭ la karbonenhavo inter torfo kaj nigra lignito); grasa (SIN. bituma) karbo (relative riĉa je distileblaj substancoj); malgrasa karbo (relative malriĉa je distileblaj substancoj); (f) blanka karbo (falakvo uzata, por produkti elektron); verda karbo (flua akvo same uzata).
    antracito, gagato, ligno, lignito, torfo.
  1. Peco el tiu substanco: la lastaj karboj, kiuj restis de la terura brul' de nia domo (Z); mi blovis sur la ardantajn karbojn (Z); tiri karbon sur vitro (Z) (fari agacan grincon); mi bakis sur ĝiaj karboj panon (X); fajrajn karbojn vi kolektos sur lia kapo (X) (vi igos Dion puni lin); sidi kvazaŭ sur flamantaj karboj (B) (senpaciencege;
    pinglo); (f) karboj ekflamis de Lia buŝo (X) (pro kolero).
    braĝo, briko, bulo.
  1. Parto el tiu substanco, uzata por aliaj celoj: pulvorigita karbo (farmacie uzata); homogena karbo (por arklampo); meĉa karbo (karbo por arklampo, kun meza kanalo plenigita per miksaĵo el karbaĵo kaj specialaj substancoj, destinitaj konstantigi la lumarkon); sorbigita karbo (elektrodo, farita el miksaĵo de karbaĵo kaj metalaj saloj, destinita pliigi la luman efikon); desegnaĵo per karbo ( [VIDU] karbokrajono).
  1. [KEMIO] Mll de karbono en tradiciaj nomoj de substancoj: karbido; karbocikla.
  • karba
    Rilata al karbo: karba formacio; karba polvo, polvero; karba gudro, peĉo.
  • karbaĵo
    Substanco parenca al karbo.
  • karbejo
    1. Deponejo, kie oni tenas karbon.
    1. [ŜIPOJ] Fako de la holdo, kie kuŝas provizo de karbo.
  • karbero
    Malgranda peco de karbo.
  • karbeto
    Braĝo.
  • karbido
    [KEMIO] Salo aŭ kombinaĵo de anjona karbono: fera (III)karbido, F3C (SIN. cementito); kalcia karbido, CaC2 (antaŭe uzata por produkti acetilenon en lampoj). SIN. karbonido.
  • karbigi
    1. Transformi organikajn substancojn en karbon per varmo: karbigi lignon, ostojn; karbigota lignostako.
      koakso.
    1. Bruligi ĝis nigra maso: nigraj karbigitaj traboj (Z) (de forbrulinta domo); la fruktoj karbigite pendis sur la nigrigitaj branĉoj (Z).
  • karbigejo
    Loko aŭ aranĝaĵo, por karbigi lignon kaj ricevi lignokarbon.
  • karbiĝi
    1. Iĝi karbo.
    1. Bruli ĝis nigriĝo: la macoj karbiĝis en la forno (Z); karbiĝinta panrostaĵo.
  • karbiĝo
    Transformiĝo de vegetaĵa materio al karbo.
  • karbisto
    1. Tiu, kiu faras lignokarbon.
    1. Tiu, kiu portas aŭ vendas karbon.
  • karbujo
    1. Ujo, en kiu oni transportas aŭ tenas la karbon en domo.
    1. [BIBLIO] Braĝujo.
  • karbumi (ntr)
    [ŜIPOJ] Provizi sin per karbo.
  • karbobaseno
    Regiono, el kiu oni elminas karbon en multaj lokoj.
  • karbodona, karbohava
    Entenanta karbon.
    karbonio.
  • karbogruzo
    Karbo, konsistanta el eroj de 0,8 ĝis 1,5 cm.
  • karbokopio
    Dokumento, ricevita sur karbopapero.
  • karbokrajono
    Bastoneto el karbigita ligno (ĝenerale de evonimo), uzata por desegni.
  • karbominejo
    Tuto de la galerioj, maŝinaro ktp, por eltiri karbon el la tero.
  • karbonigra
    Nigra kiel (ŝton)karbo.
  • karbopapero
    Papero ŝmirita per pigmentita tavolo (origine el karbo) preme transigebla kaj uzata por ricevi kopiojn de maneskribita aŭ tajpita dokumento.
  • karbopintoj
    La elektrodoj (el karbo) de elektra maŝino aŭ sparkoponto.
  • karbopolvo
    Karbo, konsistanta el eroj malpli grandaj ol 1 mm.
  • karbostako
    Stako el ligno, por fari lignokarbon.
  • hidrokarbido (evi) = [KEMIO] hidrokarbono.
  • fulgokarbo
    Bitumhava karbo, donanta dikan fulgon.
  • brunkarbo = bruna karbo.
  • lignokarbo
    Karbo, el karbigita ligno.
  • minkarbo
    Bonkvalita karbo.
  • ostokarbo
    Karbaĵo, ricevita per karbigo de ostoj kaj karno en fermita ujo.
  • ŝtonkarbo
    Minkarbo.
  • terkarbo = lignito.

    karbo


    Esprimoj

    Marŝi sur ardantaj karboj ne bruligante siajn piedojn.

    Kelkaj kunmetaĵoj

    fulgokarbo,hidrokarbido,hidrokarbido,karba,karbaĵo,karbejo,karbero,karbeto,karbido,karbigejo,karbigi,karbisto,karbiĝi,karbiĝo,karbo,karbo(n)cikla,karbobaseno,karbobriketo,karbobulo,karbodona,karbogruzo,karbohava,karbokopio,karbokrajono,karbominejo,karbonigra,karbopapero,karbopapero,karbopintoj,karbopolvo,karbostako,karbovagono,karboŝipŝipo,karbujo,karbumi,lignokarbo,minkarbo,ostokarbo,terkarbo,tiokarboksiamido,ŝtonkarbo

    Vortoj uzitaj en la sama kunteksto

    nigra
    varma
    bruli
    hejti
    mini: elfosi (karbon.) el tero; enmeti eksplodaĵon; minejo: loko, entrepreno kie oni elfosas substancojn
    antracito
    braĝo
    brulbriketo
    fajrujo
    hejtaĵo
    hidrokarbono
    karbona ciklo
    karbona dioksido : rezultas de la spirado de vivaj estaĵoj aŭ de la bruligado de karbonhavaj substancoj
    karbonhidrato
    karbonhidratoj
    karbonhidrido (= hidrokarbono)
    karbonido
    karbonkrajono
    karbono
    karbonpapero
    karbonĉeno
    karburaĵo
    koakso
    lignito
    ligno
    minejo
    mineralo
    mineralogio
    mino : kavaĵo en tero, sub tero, en roko., el kiu oni fosas substancojn (karbo, oro, salo.)
    torfo
    ŝtalo : tre malmola metalo el fero (Fe) kun iom da karbono (C)
    ŝtono

    Ankaŭ vidu:

    kemio

    Eble rilatitaj:

    antracenx, antrakozx, benzenx, bitumx, bosvelix, cementitx, elektrx, kamenx, materialx, vagonx,