rozo

*roz/o

  • I- Nomo de bela floro aŭ florplanto kaj pli speciale:
    1. Floro de rozujo: kiel rozo inter la dornoj, tiel estas mia amatino inter la knabinoj (X); ŝiru rozojn en somero, ĉar en vintro ili ne estos (Z) (pf); ŝiru la rozojn de la vivo (plezurojn); ne kuŝi sur rozoj (esti en malagrabla situacio); la ruĝa rozo de la amo, la blanka rozo de la virgeco.
      eglanterio.
    1. Nomo de kelkaj alispecaj floroj aŭ florplantoj: Alpa rozo, Kristnaska rozo; rozo de Jeriĥo (Jerikorozo).
  • II- Nomo de diversaj objektoj, pli-malpli analogformaj:
  • 3 [ARKITEKTURO] Ronda fenestro en preĝejo, kun vitraloj kaj radianta ŝtonpuntaĵo.
    1. [BELARTOJ] Diamanto, tajlita kun facetoj supre, kaj plata malsupre.
    1. [GEOGRAFIO] 32-pinta stelo sur la plato de kompaso, indikanta ĉiun direkton de la ventoj. SIN. ventrozo.
    1. [TEKNIKOJ] Multatrua disŝprucigilo de akvilo aŭ akvotubo. SIN. ŝprucrozo.
  • III- [BOTANIKO] G. (Rosa el rozacoj) de arbustoj kaj arbustetoj ĝenerale dornaj, kun ĝenerale plume kunmetaj folioj kaj kun unuopaj aŭ korimbe ariĝintaj floroj, kiuj ĉe la sovaĝaj formoj estas kvinpetalaj kaj multastamenaj, ĉe la kf-oj tre diversaj, ofte plenaj pro ŝanĝiĝo de stamenoj al petaloj; 100-150 sp-oj, precipe N-hemisferaj; miloj da hibridoj kaj kf-oj, vaste kultivataj por la ornamaj, delikatpetalaj, okulfrape koloraj, ofte bonodoraj floroj. SIN. rozujo.
    eglanterio.
  • akva rozo = akvorozo.
  • Alpa rozo
    1. [KOMUNUZO] Populara nomo de du Alpaj rododendroj (rustkolora rododendro kaj hirta r.).
    1. [BOTANIKO] Penda rozo.
  • centfolia rozo
    [BOTANIKO] Hibrido (R. x centifolia) kultivata por ornamo, parfumo kaj esenco.
  • cinama rozo
    [BOTANIKO] Sp. de rozo (R. cinnamomea) el E Eŭropo kaj U Azio kun lilake rozkoloraj floroj iom odoraj.
  • ĉinia rozo
    [BOTANIKO] Sp. de rozo (R. chinensis) el ĉinio, pororname kultivata.
  • Damaska rozo
    [BOTANIKO] Hibrido (R. x damascena), kultivata por ornamo, parfumo kaj esenco.
  • hunda rozo
    [BOTANIKO] Sp. de rozo (R. canina) el Eŭropo kaj U Azio.
  • Kristnaska rozo
    Nigra heleboro.
  • moska rozo
    [BOTANIKO] Sp. de rozo (R. moschata), mediteranea, kun kremoblankaj, tre odoraj floroj, kultivata por ornamo kaj parfumo. [VIDU] muskrozo.
  • penda rozo
    Sp. de rozo (R. pendulina, SIN. R. alpina) el Eŭropaj montaroj.
  • porcelana rozo
    Alta etlingero.
  • roza
    1. Rilata al rozo: roza akvo (tualetakvo kun iomete da rozesenco); roza ligno (tropika ligno kun rozodoro: tipuano, dalbergio, pterokarpo).
    1. Havanta la koloron de la plej ordinara rozo, t.e. helruĝetan: rozaj vangoj, lipoj; helroza ŝtofo; la rozafingra Aŭroro.
    1. (f) Plaĉa kaj gajiga: vidi la vivon kun rozaj koloroj; rozaj pensoj.
  • roza esenco
    [FARMACIO] Esenco, ekstraktata el la petaloj de odoraj rozoj (centfolia rozo, Damaska rozo kaj moska rozo), riĉa je geraniolo.
  • rozacoj
    [BOTANIKO] Fam. (Rosaceae) de dukotiledonaj, lignecaj aŭ herbecaj plantoj kun stipulohavaj folioj, kun epiginaj aŭ periginaj, ĝenerale regulaj floroj, liberpetalaj, (4)5(8)-sepalaj, (0)4-5(8)-petalaj, multastamenaj, de unu- ĝis mult-karpelaj, kaj kun tre diversaspecaj fruktoj; ĉ. 2 825 sp-oj el 95 g-oj, i.a. rozo, alkemilo, cidonio, fragario, kratago, piruso, prunuso, sorbuso.
  • rozejo
    ĝardeno, kie oni kultivas speciale rozojn el diversaj specoj.
  • rozeto (Z)
    Kokardeto, uzata kiel signo de rango en ordeno.
  • roziĝi
    Akiri la koloron de la rozo: ŝi mallevas la okulojn, roziĝas de honto (G).
  • rozujo
    ĉiu planto el la g. rozo (SIN. rozo III): sovaĝa rozujo; el ŝia tombo kreskis rozujo (Z).
  • akvorozo
    Nimfeo.
  • grenrozo
    Papaveto.
  • bantrozo
    Multebukla banto rozoforma, uzata por ornami ĉevaljungilojn ktp.
  • jerikorozo
    1. Anastatiko.
    1. Skvamfolia selaginelo.
  • marrozo
    Aktinio 1.
  • muskrozo
    [BOTANIKO] Kf. de rozo (R. x centifolia 'muscosa') kun branĉoj, ŝosoj, petiolo, kaliko kaj pedunklo laŭaspekte muskokovritaj pro kovraĵo el densaj, rigidaj haroj.
  • ŝprucrozo
    Rozo 6.
  • ventrozo
    Rozo 5.


    Esprimoj

    Neniu rozo sen dorno.
    Ŝiri la rozojn de la vivo.
    Ventorozo (al ĉiuj ĉieldirektoj).
    Vidi la vivon kun rozaj koloroj.

    Kelkaj kunmetaĵoj

    rozo, rozo, rozo, , rozo, , , rozo, , rozo, , , rozo, , rozo, rozo, , roza , roza , roza , , , , , , , , , , , , rozo,

    Vortoj uzitaj en la sama kunteksto

    burĝono
    dalbergio
    diamanto
    dorno
    eglanterio
    florreĝino
    kokardeto
    kuperozo,
    nigra heleboro (= kristnaska rozo)
    pterokarpo
    rozanilino,
    rozario,
    rozeolo,
    tipuano

    Ankaŭ vidu :


    botaniko.
    floro.
    koloro.
    odoro
    parfumo
    planto
    ruĝa.

    Eble rilatitaj:

    -ac, agrimonix, aktinix, akvx, alcex, alkemilx, alpx, altex, amelanĉx, arbx, arunkx, bantx, centifolix, cidonix, ĉinx, damaskx, -ej, esencx, -et, folix, fruktx, ĝardenx, geranix, grenx, hundx, -iĝ, katarantx, krucx, lignx, marx, moskx, muskx, naskx, pendx, plafonx, porcelanx, ŝprucx, sturnx, -uj, ventx, vitralx,