ŝarĝo

ŝarĝ/o

  1. Tuto de pezaj objektoj, portataj de iu: la ĉevalo malleviĝis sub la ŝarĝo (Z); sur ĉeval' de najbaro la ŝarĝo ne pezas (Z); oni ne enportu ŝarĝon en la tago sabata (X); al ŝi sajnis, ke ŝia ŝarĝo fariĝis malpli peza (Z); ĉu do ne egale, respondis la azeno, sub kies ŝarĝo ĝemas mi fatale? (K); peza estas ŝtono kaj sablo estas ŝarĝo (X).
  1. Tuto de varoj, transportataj de veturilo: kamiono kun plena, duona ŝarĝo; depreni la ŝarĝon de vagono; utila ŝarĝo (la plena ŝarĝo minus la taro); ŝarĝomaksimumo; ŝarĝo de barĝo, aŭto.
    kargo.
  1. Forto, estigata de surmetita maso, kaj efikanta sur ian parton de konstruaĵo: unuforma, centrita ŝarĝo; la pilieroj ricevas la tutan ŝarĝon de la arkoj; kompensa ŝarĝo [VIDU] ŝarĝokapablo, ŝarĝlinio.
  1. (f) Io peniga, kion oni trudas al iu: ĉiu havas sian ŝarĝon (Z) (siajn zorgojn); ili liberigu min de tute senutilaj ŝarĝoj (Z); la virino nun estis por ili ŝarĝo (Z); mi fariĝis ŝarĝo por mi mem (X); por ĉiu homo lia vorto fariĝos ŝarĝo (X); lia ŝarĝo (la ŝarĝo trudata de li) estos deprenita de sur viaj ŝultroj (X); mia juĝo estas facila kaj mia ŝarĝo estas malpeza (N).
  • *ŝarĝi (tr)
    1. Meti sur iun aŭ ion portotan ŝarĝon: oni ŝarĝis lin per la aĉetitaj manĝoj (Z); ŝarĝi ĉevalon, azenon per sakoj da terpomoj; ŝarĝi veturilon (B), ŝipon (B); alte ŝarĝitaj foiraj helpistoj (Z); la tri reĝoj, ŝarĝitaj per donacoj; (f) letero ŝarĝita per mono; kamparano ŝarĝita de jaroj; (analoge) spongoj la azenon ŝarĝis (K).
    1. Surmeti, plenigi ĝis plena kapacito: ŝarĝi tablon per pladoj, breton per libroj; stomako ŝarĝita de manĝoj; (f) ŝarĝi la aeron per karbona dioksido; senutile ŝarĝi sian memoron per faktoj; ŝarĝita heredeco.
    1. (f) Trudi al iu ŝarĝon 4: pardonu ke mi denove ŝarĝas vin per peto (Z), per miaj komisioj (Z); tro alta postulo aĉetanton ne ŝarĝas (Z); ho legistoj, vi ŝarĝas homojn per ŝarĝoj malfacile porteblaj! (N); li ŝarĝis sian popolon per pezaj impostoj; la popolo estas ŝarĝita de la malfacila laboro (Z); homo, kies konscienco estas ŝarĝita de mortigo (X).
  • ŝarĝa
    Tia, ke ĝi ŝarĝas: promeso estas larĝa, plenumo estas ŝarĝa (Z); rolo tre flata, tamen tre ŝarĝa (Z).
  • ŝarĝado
    Ago, per kiu oni metas ŝarĝon en ion aŭ sur ion aŭ iun.
  • ŝarĝito
    Komisiito.
  • ŝarĝisto
    Homo, kies metio estas transporti ŝarĝojn.
  • ŝarĝatoro
    ŝovelmaŝino.
  • elŝarĝi
    Elporti ŝarĝon de iu loko al alia: elŝarĝi barelojn el vagono; ŝipanaro multmane okupita je elŝarĝado de kestoj (Z).
  • malŝarĝi
    Fari, ke iu aŭ io ne plu estu ŝarĝita: malŝarĝi kamionon en la bazaro mem; oni tiam malŝarĝis la kamelojn.
  • senŝarĝigi
    Forigi la trudan devon, zorgon ks for de iu: ŝi sentis, ke ŝia koro senŝarĝiĝis (Z).
  • superŝarĝi
    ŝarĝi trans la norma kapablo: aŭtobusojn oni ne devas superŝarĝi; (f) superŝarĝita per laboro, per ŝuldoj.
  • superŝarĝo
    Tiu pezo, kiu estas ŝarĝita super la norma: vi devos pagi por tiu superŝarĝo.
  • transŝarĝi
    Transporti la ŝarĝon de unu veturilo en alian.
  • troŝarĝi
    Surmeti troan ŝarĝon (pf): la troŝarĝado de la lernejaj programoj.
  • aferŝarĝito
    Diplomata komisiito de la 4a klaso.
  • pagoŝarĝo (Z)
    ŝarĝo, kiun la akceptanto de poŝtpaketo havas, pagi la valoron de la sendaĵo plus la eventualajn sendokostojn: sendi librojn kun pagoŝarĝo.

    ŝarĝo


    Homo kies konscienco estas ŝarĝita de mortigo.Koron fendi, malpezigi, malŝarĝi.Kulpokonscio lin ŝarĝas. La troŝarĝado de la lernejaj programoj.Loĝantaro ŝarĝita, elsuĉita, sufokata per (de) pezaj impostoj.Nudigi, malkovri, malŝarĝi al iu sian koron. Preni ŝarĝon de sur iesŝultroj.Sendi librojn kun pagoŝarĝoTransŝarĝi kargon.
    aferŝarĝito.azenŝarĝo.honorigakamiono, ŝarĝ'aŭto.kulpapago'ŝarĝe, remburse.penipezaportipuca (=tro ŝarĝita de ornamoj malbongustaj).ŝarĝaŭto.ŝarĝbesto.ŝarĝo : tio (peza), kion iu/io portas; ŝarĝi: meti pezajn portotajnaferojn sur iun/ion aŭ en ion.ŝarĝoseli.ŝarĝoselo, pakaĵselo.traktoro : veturilo kun motoro por trenado de ŝarĝveturiloj aŭkampokulturaj maŝinoj.troŝarĝi.trudiVenerologio : Sifiliso (heredosifiliso ; ŝarĝita heredeco).
    aŭtomobilo. azeno. financo. imposto. laca. pagi. pezi. porti. ŝipo. ŝultro. transporti. varo.

    Iel rilatitaj:

    aferx automobilx azenx aŭtomobilx balastx financx fulmx havenx impostx korx lacx pagx pezx portx transportx varx ŝipx ŝultrx